تحقیق در مورد دایناسورها

دوران زمین شناسی و رانش قاره ها

 

دانشمندان تاریخ زمین را به دو ابَردوران تقسیم می کنند: نزدیک به ۴ میلیارد سالِ نخستِ تاریخ زمین را، یعنی تا ۶۳۰ میلیون سال پیش، به نام پِری کامبرین می شناسند .

ابَردوران بعدی، که از ۶۳۰ میلیون سال پیش تا امروز را دربرمی گیرد، فانروزوئیک نام دارد. تکامل مهره داران ، ماهی ها ، پستانداران ، خزندگان ، دایناسورها ، پرندگان واغلب بی مهرگان   در همین  ابردوران بوده است. دانش ما درباره پری کامبرین در مقایسـه با اطلاعات زیادی   که   پیرامون فانروزوئیک داریم، بسیار اندک است؛ برای مثال، نمی توان با اطمینان درباره آرایش قاره ها پیش از ۲۵۰ میلیون سال اخیر صحبت کرد؛ جز اینکه می دانیم آن ها چندبار به هم پیوسته و دوباره از هم جدا شده اند.

از تشکیل ابَرقاره وندیا در ۵۵۰ میلیون سال پیش تا پایان پالئوزوئیک مهره داران تکامل یافتند و نخستین نیاکان دایناسورها و پستانداران در اواخر همین دوران ظاهرشدند. قاره ها طی دوره پالئوزوئیک بار دیگر از هم جدا شده و میان اقیانوس ها پراکنده شدند.

در پایان پالئوزوئیک، یعنی ۲۵۰میلیون سال پیش نیز، قاره های زمین برای آخرین بار به هم پیوستند و ابرقاره ای به نام پانگه آ را تشکیل دادند. پیدایش دایناسورها و پستانداران، تا حد زیادی وابسته به همین رویداد بوده است.

https://tahgigkon.ir/wp-content/uploads/2018/05/96-10-c18-873.jpg

دوران مزوزوئیک عصر دایناسورها نامیده می شود؛ زیرا در این عصر، دایناسورها متنوع ترین جانوران بزرگ روی زمین بوده اند. در پایان مزوزوئیک، بیشتردایناسورهای روی زمین ناگهان نیست ونابود شدند با این حال، تعدادی از آن ها تا امروز روی زمین باقی مانده اند. ما به آن ها، که امروزه نیمی از گونه های مهره داران را تشکیل می دهند، پرندگان می گوییم.

 تکامل خزندگان

۳۶۰ ملیون سال پیش، ماهی ها خشکی هارا فتح کردند. در ۳۰ ملیون سال نخست، همه آن ها هنوز در آب تخم می گذاشتد، تا این که در ۳۳۰ ملیون سال پیش، برخی از آن ها توانستند برای همیشه از آب دل بکنند.

آن ها به جای این که مثل ماهی ها و دوزیستان تخم های ساده ژله ای داشته باشند، بــرای این که مانع خشک شدن تخم ها یشان در خشکی شوند پوششی سخت به دور تخم هایشان ایجاد کردند. علاوه بر این، با رشد رویــان چهــار پرده رویانی هم ظاهر می شدند که میان رویان، اجزای دیگر تخم وفضــای بیرون سدی ناتراوا ایجاد می کردند.

مهم ترین این پرده ها، آمنیــون است که رویــان را در استـــخری اختصاصی شناور می کند. پرده های دیگر عبارت اند از کیسـه زرده ، کوریـــون و آلانتوئیس.به ایـن مهره داران خشکی زی که دارای پرده های اطراف رویان هستند،آمنیوت می گوییم.

سلاطین جدید زمین

 

در دوره پرمین وتریاس خزندگان نخستین_ که با نام تریومورف (پستاندار گونه) شناخته می شوند _ بر زمین حکمفرما بودند.قدیمی ترین آن ها پلیکوزروس ها بودند که درمناطق استوایی می زیستند.نسل های بعدی، یعنی تراپسید ها، تا مناطق سرد تر نزدیک قطب ها پراکنده شدند. آن ها اجداد پستان داران بودند. پس از سپری شدن دوره این جانوران، دوره طولانی دایناسورها آغاز شد. پیشینیان آن ها را سوسمارهای نخستین می نامند.

 

ابتدایی ترین سیناپسید ها

 

نخستین سوسمار نخستینی که تا کنون شناسایی شده، پروتروسوکوس است که در دوره تریاس  می زیست و از ماهیان و دو زینستان تغذیه می کرد.خس این، جانور تقریبا ۵/۱ متر طول داشت و شبیه کروکودیل های امروزی بود. چندی بعد، یعنی حدود ۲۰۰ ملیون سال پیش، یکی از خویشاوندان نزدیک پروتروسکوس پدید آمد که امروزه آن را یوپارکریا می نامیم.

یوپارکریا خزنده کوچکی بود که روی دو پا می دوید. طول بدن یوپارکریا بین ۶۰ سانتی متر تا یک متر بود. پا های این جانور کمی بلند تر از دست هایش بود.

 

تکامل قلب در آمنیوت ها

بلاخره در این زمان یعنی در اواخر دوره تریاس، نخستین دایناسور واقعی، اورنیتوسوکوس که یکی از نوادگان یوپارکریا بود، پدید آمد. طول بدن این موجود دو تا سه متر بود و آرواره هایی ترسناک با دندان های دشنه ای تیز داشت. پشت و پهلوی جانور با صفحات استخوانی پوشیده شده بود. این استخوان ها در ناحیه ی گردن تبدیل به تیغه های استخوانی تیزی می شد که این بخش حساس بدن جانور را از آسیب در امان نگاه می داشت. ارنیتوسوکوس نیای همه ی کارنیورهای (گوشت خواران) بزرگی است، که در دوره های ژوراسیک و کرتاسه تکامل یافتند و بر زمین حاکم شدند.

 

کوئلوفیزیس؛ دایناسور چابک

 

تقریبا هم زمان با اورنیتوسوکوس یکی دیگر از نوادگان یوپارکریا به نام کوئلوفیزیس تکامل یافت. اسکلت کاملی از این جانور در ایالت نیومکزیکو (در جنوب غربی ایلات متحده آمریکا) پیدا شده است. کوئلوفیزیس حدود ۵/۲ متر طول داشت و فوق العاده لاغر و کشیده بود. این جانور، گردنی دراز و دمی بسیار بلند داشت و احتمالا وزنش در حدود بیست کیلوگرم بود. دست هایش انگشتان دراز وباریکی داشت که با آن ها می توانست طعمه خود را بگیرد. نسل های این گوشت خواران تا زمان انقراض، انگشتان دراز خود را از دست ندادند، در حالی که در دیگر دایناسورهای درنده، انگشتان دست به تدریج کوتاه تر شد.

دایناسور هایی را که اصل و نسبشان به اورنیتوسوکوس باز می گردد کارنوزروس ها یا دایناسورهای تیز دندان می نامند. نسل های بعدی کوئلوفیـــزیس را کوئلوروزروس ها یا دایناســـــ ورهای دم تو خالی می خوانند. هر دو گروه، گوشت خوار بودند ولی از نظر ساختار اندام و روش شکــــار کردن، کاملا با یک دیگر فرق داشتند. کارنوزروس ها بد قواره بودند و به کندی حرکت می کردند. پاها ی آن ها چنگال های بسیار بزرگی داشت و هنگام شکــــــار فقط  می توانستند به نیروی بدنی برتر خود  متکــی  باشند. کوئلوروزروس ها سریع و چابک بودند. گردن این جانوران دراز و کاملا متحرک، وسر آن ها کوچک بود. و به سرعت حشــرات یا سوســمارهای کوچکی را که تازه از لانه خود خارج شده بودند، شکـــار می کردند.

 

نخستین دایناسور های گیاه خوار

 

در اواخر دوره تریاس، جانور جالبی پدید آمده بود که دانشمندان، چندین اسکلت آن را در آلمان و انگلستان یافتند. تکودونتوزروس، جانوری دو تا سه متری با گردنی دراز و سری کوچک بود. این جانور هم دندان هایی شبیه گوشت خواران داشت، با این تفاوت که این دندان ها دیگر نوک تیز نبودند. در این جانور، علائم تغییر روش زندگی به چشم می خورد. غذای اصلی او گیاه بود، گرچه شاید از شکار وخوردن خزندگان کوچک نیز دریغ نداشت. به این ترتیب او نیای سروپود ها به شمار می آید، که فقط از مواد گیاهی تغذیه می کردند.

دایناسورها در دوران زندگی ۱۴۰ میلیون ساله خود، انواع بسیار متنوعی را پدید آوردند. آن ها مدام در حال تغییر وتحول بودند و در صد ها شکل مختلف ظاهر شدند و تکامل یافتند.

https://tahgigkon.ir/wp-content/uploads/2018/05/https_2F2Fblueprint-api-production.s3.amazonaws.com2Fuploads2Fcard2Fimage2F1876102F5fa6db5a4d78458aba3dab8dc0a46fd9-w700.jpg

تقسیم بندی دایناسورها

 

در علم دیرین شناسی(علم شناخت سنگواره ها وبقایای زندگی گیاهی وجانوری کهن )  دایناسورها را به دو گروه اصــلی، یا آن طور که زیســـــت شناســان می گویند، به دو راسته دایناســـوری تقسیم می کنند. دایناسورهایی با لگن خاصره سوسماری یا راسته سوسمار گونه ها ودایناسورهایی با لگن خاصره پرنده- ای یا راسته پرنده گونه ها. این دو گروه همان طور که از نامشان پیداست پیش از هر چیز،براساس شکل و حالت استخوان های لگن خاصره از یکدیگر قابل تشخیص اند.

 

زیر راسته های دایناسورها

 

هر دو راسته ای که در صفحه قبل ذکر شد، به زیر راسته های کوچک تری  تقسیم می شوند. سروپود ها یا دایناسور های فیل پا-گیاهخواران عظیم الجثه ای که بخشی از اوقات خودر ا در آب به سر می بردن و بر روی چهار پا راه می رفتند- و تروپودها یا دایناسورهای چنگالدار- که بر روی دو پا راه می رفتند و گوشت خوار بودند- زیر راسته ی سوسمار گونه ها به شمار می آمدند.

منبع: ravosh.blog.ir

پاسخ بدهید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.