خانه بهداشت

تعریف: خانه بهداشت محیطی ترین واحد روستائی ارائه  خدمت در نظام شبکه های بهداشتی درمانی کشور است . هر خانه بهداشت بسته به شرایط جغرافیایی- به ویژه امکانات ارتباطی و جمعیت – یک یا چند روستا را تحت پوشش خود دارد.

 

وظایف بهورزان در خانه های بهداشت:

 سرشماری سالانه و ثبت اطلاعات:

هر خانه بهداشت، در شروع کار و در آغاز هر سال، باید اطلاعات آماری کاملی از منطقه تحت پوشش خود جمع آوری کند. برای این کار، منازل هر یک از روستاهای تحت پوشش طبق نظم خاصی شماره گذاری می شود. تعداد خانوارها و تعداد افراد هر خانوار به تفکیک نام، سن جنس، نسبت با سرپرست خانوار، شغل و میزان سواد، بارداری، معلولیت و بیماری مزمن و تغییرهای جمعیتی خانوار(ازدواج، مرگ، مهاجرت) و … ثبت می گردد. مشخصات مجتمعهای موجود (آب، فاضلاب، نوع مصالح بکار رفته در مسکن و دفع فضولات….)، شرایط محیطی(را ه ارتباطی، فاصله ها، اماکن عمومی و…)، چگونگی مواد غذایی و تغذیه مردم و نیز سایر اطلاعات لازم در پرونده خانوار ثبت می شود. برای این مقصود، تهیه فرمهای خلاصه و حتی المقدور آسان و ساده اهمیت بسیاری دارد. پس از سرشماری اولیه یا سالانه، گروههای سنی، جنسی، شغلی و… که برنامه مراقبت بهداشتی معینی دارند، دسته بندی، ثبت و برنامه مراقبت بهداشتی آنها تنظم می گردد.  با جمع آوری و دسته بندی این اطلاعات وسعت عمل، حجم فعالیت و میدان عملیاتی خانه بهداشت روشن می شود.

 

-آموزش بهداشت عمومی

– مشکل ترین، مهمترین و امید بخش ترین نقش خانه بهداشت، آموزش بهداشت است . بعلت ظرافت، بردباری و دقت فراوانی که در این کار لازم است، انتظار می رود وقت زیادی را بخود اختصاص دهد.

خانواده و مدرسه، که بیش از دو سوم هدفهای آموزشی بهداشت عمومی را در خود دارد، مناسبترین و بارورترین عرصه های این فعالیت است. اگر آموزشهای خانه بهداشت در این عرصه ها بخصوص در مدرسه، موفقیت آمیز باشد، معلمان در مدرسه و کودکان در خانه تداوم بخش مفاهیم مورد نظر خواهند بود. کودک به اقتضای قدرت فراگیری با سرعت بیشتری به تغییر رفتار دست می یابد، این رفتارهای تغیر یافته را به میان خانواده می برد و عادتهای نو و صحیح را به دیگران انتقال می دهد. این کیفیت نه تنها در حال حاضر بر مجموعه آگاهیها و رفتار خانواده اثر مستقیم می گذارد بلکه آشنایی و آمیختگی نسل آینده را نیز با مفاهیم و رفتار بهداشتی افزون تر می سازد. بعبارت دیگر خارج ساختن نقش آموزش بهداشت از قالب تنگ موجود، شاید تنها راه تأمین و تضمین آگاهیهای بنیانی و مؤثر بهداشتی باشد. در این راه فراهم آوردن موجبات آموزشی معلمان مدارس روستایی و کسانی که با جمعیتهای گروهی سر وکار مستمری دارند نقشی سازنده و پرسود خواهد داشت. بخش عمده دیگری از آموزشهای بهداشت در جریان مراقبتها و بصورت چهره به چهره خواهد بود که مؤثرترین طرق آموزش بهداشت است.

دانلود کامل مقاله